İçeriğe geçmek için "Enter"a basın

NORVEÇ SOMONU SAĞLIKLI MI?

Norveç somonu, son dönemde sağlıklı diyet önerilerinin baş listesinde. Peki Norveç somonu gerçekten sağlıklı ve güvenilir bir balık mı?
Aslında Norveç somonu da tıpkı levrek ve çipurada olduğu gibi bir çiftlik balığı. Yani; hamsi, istavrit lüfer veya palamut gibi doğal ortamlarında avlanan yaban deniz canlısı değil. Norveç somonu yetiştirme bir balık. Ve Türkiye’de de somon yetiştiriciliği yapan çiftlikler var. Türkiye’de çiftlik somonunun hal fiyatı kilo bayına 20 lira iken, Norveç somonunun hal fiyatı ise 60 lirayı aşıyor. Her iki somonun da yetiştirme şartları benzer. Her iki somon da, balıkları çiftliklerindeki kalabalık havuzlarda üretiliyor.

Etlerinde boya var
Tabii üretmek için bu balıklar sürekli olarak besleniyor. Ve yabani balıkla aralarındaki fark da işte bu noktada oluşuyor. Çünkü çiftlik balıkları, ağırlıklı olarak bitkisel besinlerle besleniyor. Aynı tavuk gibi yani. Norveç somonu da yerli somon da, ağırlıklı olarak soya, ayçiçeği, kolza tohumu, bakla, mısır ve buğday gibi yem maddeleriyle büyütülüyor. Norveç Deniz Ürünleri Konseyi’nin açıkladığı veriye göre de balık yeminin yüzde 70’i bu ürünlerden oluşuyor. ‘Balık unu’ denilen deniz canlılarından oluşan yemin oranı ise sadece yüzde 30. Ve bu nedenle doğada yetişen somonlar, çiftliğe oranla daha fazla Omega-3 içeriyor. Çünkü yabani balıklar, sürekli yüzerek, karides gibi deniz canlılarını ve küçük balıkları yiyerek yetişiyor.

Tüketmeyin uyarısı
İ.Ü. Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Nöroloji Ana Bilim Dalı Prof. Dr. Derya Uludüz de bu noktaya dikkat çeken bir yazıya imza atmıştı. Prof. Uludüz o yazısında, “Gerçek doğada yetişen somonlar, sürekli yüzerek, karidesleri ve küçük balıkları yiyerek kırmızımsı renklerini elde ederler. Bu besinler, astaksantin adı verilen bir maddeden bol miktarda içerir. Antaksantin, kırmızı renkli pigmenttir ve oldukça güçlü bir antioksidandır. Serbest radikallerin neden olduğu genetik hasara karşı vücudumuza koruma sağlar. Doğal somon balıkları, beslenmeleri sayesinde bu güçlü antioksidanı bol miktarda içerir. Çiftlik somonunda kullanılan renklendirici astaksantin ise petrokimya sanayinden elde edilen sentetik boyadır. Aynı zamanda çiftlik somonları kalabalık bir ortamda bir arada bulunduğu için daha fazla toksin içerir. Balık yetiştiriciliğinde kullanılan zararlı kimyasallar, arsenik ve cıva gibi ağır metaller yağda daha fazla birikme özelliği gösterir. Bu yüzden çiftlik somonları sağlıklı değil aksine sağlığımız için zarar teşkil ederler. Bu risk nedeniyle birçok ülkede hamile kadın ve çocuklar, çiftlik somonu tüketmemesi için uyarılıyor. Çiftlik somonu tüketiminde çocuklarda zeka etkilenmesi hafıza ve davranış sorunlarına sıkça rastlanıyor” demişti.

Omega oranlarında değişim
Greenpeace Akdeniz’in eski çalışanı Ayşe Bereket de, çiftlik somonlarının yapay renklendiriciler ve insan tüketimi için onaylanmamış ama balık yeminde kullanılan sentetik astaskantin karışımı ile beslendiğini yazmıştı: “Vahşi somonun Omega-3 Omega-6 oranı kültür somonundan çok daha yüksek (çiftlik somonunda 1:1 vahşi somonda 6-9:1). Dolayısıyla bu oranı düzeltmeye çalışıyorsanız, bunu çiftlik somonuyla başarmanız zor. Öte yandan, çiftlik somonlarının yaklaşık %99’u okyanusta açık okyanusta ağ ağıllarda yetiştiriliyor. Balıkların yemedikleri tüm yemler (GDO’lar, pestisitler, antibiyotikler ve kimyasal katkı maddeleri) ve doğal olmayan dışkıları okyanusa karışıp, çevreyi kirletiyor. İskoçya’dan yeni bir rapora göre, bazı somon çiftlikleri son dört yıl içinde pestisit kullanımlarını %110 arttırmışlar.(https://aysebereket.wordpress.com/2013/03/24/genetigi-degistirilmis-somon-geliyor/)

2 Yorum

  1. Levent Yenigün Levent Yenigün 8 Kasım 2019

    merhaba

    doğal somon ararken sitenize ulaştım.Norveç çevre kuruluşları,green warriors of norways, bile somonu en zehirli gıdalardan biri olarak sınıflandırıyor.
    Somonlara musallat olan bitlere karşı yoğun biçim kimyasallar kullanıyor ve yine yemlerinde bozulmaya karşı Ethoxyquin kullanılıyor, ki bu madde aşırı kanserojen , tarımda yasak balık gıdasında 2020 ye kadar serbest. Aslında bütün yetiştirme balıklarından uzak durmak lazım.
    Selamlar

    • gurkan gurkan Yazar | 15 Kasım 2019

      Merhaba verdiğiniz bilgiler çok çarpıcı.. Bu bilgileri de araştırıp 2n kısa sürede makalemize eklemek isteriz.. Bu dayanışma çok önemli.. Kaynak öneriniz olabilir mi bahsettiğinşz etken madde için

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir