İçeriğe geçmek için "Enter"a basın

KIŞ ÇAYI ÇARPINTI YAPABİLİR!

‘Sağlığa iyi gelir’ diye satılan bitki çaylarının içinde sizi hasta edebilecek etken maddeler olabilir! Uzmanlar, özellikle farklı bitkilerin harmanlandığı kış çaylarının ciddi riskler içerdiğini, masum görünen ‘papatya çayı’nın bile zehirli olabileceğini belirtiyor…

Kış kapıda. ‘Nezleye iyi gelen bitki çayı’, ‘gribi önleyen bitki çayı’, ‘bağışıklığı güçlendiren mucize bitki’ diye satılan bitki karışımları, raflarda daha görünür olmaya başladı. Ancak uzmanlar, bitkilerin fayda kadar zarar da içerebileceği görüşünde. Üsküdar Üniversitesi Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksekokulu (SHMYO) Tıbbi ve Aromatik Bitkiler Program Başkanı Dr. Öğretim Üyesi Tuğba Kaman, şifalı bitkilerin bilinçsiz ve aşırı kullanımı halinde istenmeyen sonuçlar yaratabileceği uyarsınıda bulundu.

‘Papatya zehirli olabilir’

Dr. Kaman,  bitki çaylarına yönelik şu uyarılarda bulundu:

SONY DSC

”Açıkta satılan, nasıl toplandığı, nasıl kurutulup muhafaza edildiği bilinmeyen bitkiler alınmamalı. Özellikle aktarlarda açıkta satılan bitkilerde tür karışıklığı da olabiliyor. Örneğin tıbbi papatya, tıbbi olmayan papatyalarla birlikte toplanabiliyor. Her papatyanın tıbbi değeri yoktur ve bazıları zehirli olabiliyor. Özellikle karışım olarak hazırlanmış çaylarda hangi bitkinin ne miktarda olduğu belirtilmemiş olabilir. İçindeki bitkilerin neler olduğu ve hangi oranlarda hazırlandığı bilinmeyen karışım çayları tüketilmemeli.

Ekinezyaya dikkat

Özellikle kronik rahatsızlığı olanlar ve düzenli ilaç kullananlar bitki çayı tüketmeden önce mutlaka hekime danışmalı. Çünkü bitkilerin bir kısmı kullanılan ilaçların vücutta metabolize olmalarını arttırıcı ya da azaltıcı etki yapabilir. İlaca benzer veya zıt etki gösterebilir. Buna bağlı olarak ilaç dozunun ayarlamak gerekebiliyor. Örneğin bağışıklığı desteklemek için tercih edilen güçlü antiviral ve antioksidan etkileri olan ekinezya; bazı kişilerde alerjik durumlara yol açabilir. Otoimmun hastalıkları olan ve karaciğer bozuklukları olan kişiler, ekinezya kullanmamalı.

Zencefil yan etki

Soğuk algınlığı, taşıt tutması ve mide şikayetlerinde başvurulan zencefilin ise, kanama süresini uzatabildiği için aspirin ve warfarin gibi kan sulandırıcılarla kullanılmamalı. Adaçayı da antimikrobiyal ve antioksidan etkileri olan bir bitkidir ancak hamile ve emziren annelerin ve küçük çocukların tüketmesi sakıncalıdır.  İyi bir antioksidan olan yeşil çay da tansiyon ilacı kullanan bireylerde ilacın vücuda faydasını engelleyebileceği için riskli olabilir. Yüksek tansiyon ve çarpıntı şikayeti olan bireylerin dikkatle kullanması gerekiyor. Yine güçlü antimikrobiyal etkisinden dolayı solunum yolu enfeksiyonlarında faydalanılabilen kekik de yüksek tansiyon hastalarının kullandıkları ilaçların etkinliğini değiştirebildiği için dikkatle kullanılmalıdır.”

Nasıl demlemeli?

Tuğba Kaman, bitki çayını doğru demleme yönetmini de şöyle anlattı: 

”Bitkilerde bulunan biyoaktif etkili maddelerin bir kısmı sıcak veya kaynar suya çabuk geçer, bazıları ise soğuk suda daha kolay çözünür. Şifalı bitkilerden çay şeklinde faydalanılmak isteniyorsa, çayının nasıl hazırlandığı da bilinmeli. Örneğin bitkilerin yaprak, çiçek gibi daha narin dokulu organları kullanılacaksa demleme şeklinde hazırlamak uygun olacaktır. Bu yöntemde suyun ısısı 80 derecelerde olmalı ve 5-10 dakika arası bekletilmeli. Kök, kabuk, rizom ve odun gibi sert kısımları ise kaynatma şeklinde hazırlanmalı.  Bu yöntemde ise 100 derecede 10-30 dk kadar kaynatmak gerekiyor. Ebegümeci, hatmi kökü, keten tohumu gibi müsilajlı bitkilerde soğuk suda bekletme yöntemi uygun olacaktır. Özel bir bilgi verilmemişse infüzyon ve dekoksiyonlar 100 ml su için 2-3 gr bitki olacak şekilde hazırlanmalı.”

 

İlk yorum yapan siz olun

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir